Cuộc sống trở thành một mảng.
THƯ GỬI CHO
GIÓ VÀ ÔNG RAGNAR (1)
Năm 2006 – 2008 -
Bước đầu tiếp cận
Lần đầu tiên, vào năm 2006, chúng tôi
gặp gở Ông Preben và những người đi cùng, với nỗi khao khát về một chương trình
cai nghiện hiệu quả. Cùng vời nổi khao khát này là mối lo thường xuyên về tài
chánh. Làm sao để có tiên xây dựng một không gian phù hợp để thực hiện chương
trình 12 bước. Chúng tôi không tham lam nhưng rất mong muốn.
Sau đó, chúng tôi nhanh chóng hiểu ra
rằng chúng tôi phải nổ lực hết mình để có nó. Lúc bấy giờ Ông Preben – đại diện
NGO Fontana – sẵn sàng hợp tác đầu tư để thành lập một trung tâm nghiêm túc,
đúng nghĩa. Nhưng phía chúng tôi không vượt qua được khâu pháp lý và các thủ
tục. Ông Preben đã hỗ trợ chúng tôi một số hiện vật dưới dạng quà tặng song
song với việc triển khai dần dần để thực hiện chương trình cai nghiện theo
triết lý 12 bước.
Từ 2006 đến 2008, chúng tôi đã đi một
bước đi nặng nhọc và chậm chạp. Ngoài lý do về cơ sở vật chất, còn có lý do
quan trọng hơn: Sự mới lạ đối với chúng tôi về chương trình 12 bước, phía Ông
Preben thì mới lạ về môi trường và các loại tập quán của xã hội Việt Nam.
Về chương trình 12 bước, chúng tôi chỉ nghe chứ chưa thấy, chưa xúc chạm đến
nó. Mà chỉ “nghe” thôi thì không thể “hiểu” được chương trình này. Chưa hiểu
nên chúng tôi cũng chưa thể tin tưởng hoàn toàn về hiệu quả của nó. Nhưng với
quá khứ trải nghiệm dày dặn của N.G.O Fontana, chúng tôi quyết đi theo. Vả lại chúng tôi cũng biết chương trình 12
bước là chương trình đang vận hành chính thức ở Mỹ và nhiều quốc gia tiên tiến
khác trên thế giới.
Sự thiếu hiểu biết của chúng tôi về
chương trình 12 bước, sự mới lạ về môi trường của phía ông Preben, nhiều lúc
xuất hiện những trở ngại và sự tranh cải.
Chúng tôi, hai bên, liên tục điều chỉnh và dung hòa, cố giữ gìn cái cốt
lỏi của chương trình 12 bước để từng bước đi đến hoàn thiện hơn.
Trong hai năm hoạt động theo chương
trình nầy, một cách không hoàn chỉnh, đem lại một kết quả khiêm tốn về sự thành
công của học viên, nhưng cái lợi ích lớn nhất là chúng tôi bắt đầu hiểu ra chất lượng của chương trình, chiều sâu và
tính khoa học của nó.
Nhân viên làm việc ở trung tâm chúng
tôi cũng là vấn đề lớn. Họ chưa có cái
nhìn mới cho phù hợp. Họ cũng chưa hiểu
được chương trình. Họ hành động theo
quán tính. Chúng tôi cũng chưa có được
một quy trình mang tính công nghệ để dể dàng trao đổi và tổ chức học tập.
Trung Tâm cai nghiện là một xã hội
thu nhỏ vì nó bao gồm mọi thứ nhu cầu của
một con người, của nhiều con người,trong chỉ một không gian có giới hạn. Hơn thế nửa, tập thể những người cai nghiện
là một tập hợp đặt biệt: các vấn đề sinh lý, tâm lý, tình cảm, tư tưởng, ước
mơ, bế tắc….cùng với mọi trạng thái hỷ, nộ, ái, ố, bi, phẩn…của cả một nhóm
thanh niên, mất thăng bằng nghiêm trọng mà bệnh
nghiện đã tổng hợp lại ở mức độ cao.
Einstein nói rằng mọi năng lượng không bao giờ
mất đi. Nó di chuyển. Năng lượng tiêu cực tổng hợp của những người
nghiện phả ra chung quanh, tác động thẳng vào nhân viên ở mọi bộ phận công
việc: y tế, quản lý, bảo vệ, tư vấn, giáo dục, hành chánh, bếp ăn, căn tin, cả
đến kế toán nửa. Họ hứng chịu năng lượng
tiệu cực và trở nên căng thẳng. Nó càng
được sự cọng hướng và phát tán lòng vòng trong Trung Tâm. Mọi người làm việc trong Trung Tâm cai
nghiện, từ người có vị trí cao tới vị trí thấp, đều cảm thấy bất an, đều không
thể có “hạnh phúc” được.
Chừng nào và có cách nào để hóa giải được năng lượng tiêu cực phát tán ra từ học
viên? Phải có thời gian để trãi nghiệm,
phải có cái tâm chịu đựng làm nền tảng để hiểu dần. Hiểu được sẻ đi đến hóa giải được. Không phải ai vào làm việc ở một T.T cai
nghiện cũng có cái tâm chịu đựng đó, mà đa phần là vì cuộc sống. Chỉ làm được một thời gian họ thấy là không
thể. Những người kiên trì, bằng cái tâm
chịu đựng, họ hiểu ra dần một cách sâu sắc và tâm niệm: người nghiện là người bệnh, là một loại bệnh
nhân đáng thương, loại bệnh nhân đặc biệt cần rất nhiều thông cảm. Họ là con, là cháu, là em, là anh…..Càng hiểu
biết càng cảm thông thì càng hóa giải nguồn năng lượng tiêu cực nầy, cho nó bay
vào không gian.
Nhưng đó chỉ là một phần, một phần
nhỏ về phía của nhân viên.
Môi trường làm việc tại trung tâm có
tính đặc thù, đặc thù của nó là tính tổng hợp.
Tổng hợp không phải là bài toán cộng đơn giản nhưng rất vất vả của các
yếu tố: bệnh viện, trường học, trại
giam, dạy nghề. Phải có một yếu tố cốt lỏi của riêng nó, dành riêng cho
nó. Trung Tâm chưa có một chương trình cốt lỏi thì chưa
phải là Trung Tâm cai nghiện. Y tế thế
giới khẳng định: cai nghiện ma túy là ngoài tầm tay của y học cho đến ngày
nay. Nó có vai trò 15% trong quy trình
cai nghiện. Đó cũng là chỉ số phổ thông
về sự can thiệp của y học vào đời sống bình thương ngoài xã hội. Nếu có ai thổi phồng về hiệu quả của một loại
thuốc thay thế nào đó (còn gọi là thuốc hậu cai, thuốc chống tái nghiện) chúng
ta nên hiểu rằng nó chẳng liên quan gì đến hai chử hồi phục.
Hình thức hào nhoáng, khẩu hiệu rực
rở, bảo vệ uy nghi cùng với còng số 8 trên tay, dùi cui lủng lẳng, roi điện,
máy bộ đàm, những lời cam kết và hứa hẹn….đều không chạm vào trong sâu thẳm
trái tim của người nghiện, không cải hóa được trái tim, chỉ làm cho nó thêm thê
lương hoặc thêm phẩn nộ.
Cốt lỏi của chương trình là cải hóa
năng lượng tiêu cực đó từ ngay nơi xuất phát, từng chút một làm lóe sáng lên
tia năng lượng tích cực từ họ. Khởi đi
từ đó, vì đó là điểm bắt đầu.
Năm 2009 – Những bông hoa của 12 bước
Khi chúng tôi hoàn thành được cơ sở
2, dành riêng cho việc triển khai chương trình 12 bước – nơi đây NGO Fontana
gọi là Halfway House – thì tình hình hoạt động chuyển lên một chất lượng mới,
thực hiện gần đạt những chuẩn mực mà triết lý của chương trình đòi hỏi. Kết quả rất đáng mừng. Những lứa học viên chịu theo học chương
trình, đạt kết quả ½ chương trình trở lên thì được chuyển sang giai đoạn “thử
thách”. Giai đoạn nầy là một trong những
bước đi quan trọng thuộc 12 bước để tiến đến phục hồi vững chắc hơn.
Bây giờ thì chúng tôi có một loạt
nhân viên phục vụ tại trung tâm, xuất thân từ học viên. Một số người được bố trí làm bảo vệ, làm quản
lý, đặc biệt hơn là các nhóm đảm nhận
việc vận hành chương trình học tập 12 bước.
Các nhóm tư vấn nầy ngày càng đi sâu vào nghiệp vụ tư vấn chuyên
nghiệp. Một số người xuất sắc trong các
nhóm nầy được đi tham dự các khóa học và hội thảo, về nghiệp vụ tư vấn ở trong
nước (TP HCM, Đà Nẳng, Hà Nội). Người
nghiện đã phục hồi quay lại phục vụ cho môi trường mà từ đó mình đã trưởng
thành, cũng nằm trong tinh thần 12 bước.
Chúng tôi nhìn các lứa học viên nầy
như những bông hoa đầu mùa, thành tựu
từ chương trình 12 bước tại Làng Bình Minh
Chương trình 12 bước là gì?
Nó là chiếc thuyền đa năng và kỳ
diệu, đưa người nghiện lên đường thực hiện một cuộc hành trình vào nội tâm của chính
họ, nó như một chiếc dao mỗ tinh vi mà chính họ nắm trong tay để tự phẩu
thuật cho mình một cách toàn diện nhằm tiến đến sự hồi phục đúng nghĩa.
Khi đã đi đến hồi phục, người hồi
phục lại hiểu thêm một điều mới mẻ: hồi phục không phải là trạng thái của sự
kết thúc, nó là một tiến trình không chấm dứt, đi về hướng tự do và phát
triển. Họ phải gắn bó lâu dài với sinh
hoạt NA (2), như một Kiếm Sỉ không bao giờ được rời khỏi thanh kiếm báu của mình,
như thần AChilles không rời gót chân
khỏi mặt đất.
Vì nó là bệnh mãn tính
Như người tiểu đường phải luôn dùng
thuốc
Thuốc ở đây là triết lý cốt lỏi của
12 bước
Chúng tôi chúc mừng những bông hoa và những nụ hoa với lời dặn dò: đừng
quên thanh kiếm báu.
H
. Đ . N
Tháng 05/2010
(1) Mr Ragnar là chuyên gia của Fontana,
trực tiếp hướng dẫn triển khai chương trình 12 bước
(2) Narcotics Anonymous ( Hội những người
nghiện ẩn danh)
